فال

قالب وبلاگ

قالب وبلاگ

اس ام اس عاشقانه

کتاب و کتابداری در چین (بخش دوم و پایانی) - نمایه


نمایه
 
پيوند ها

محل درج آگهی و تبلیغات
 
نوشته شده در تاريخ شنبه ۱٦ خرداد ۱۳۸۸ توسط نمایه

کتاب و کتابداری در چین (بخش دوم و پایانی)

 

تأسیس کتابخانه‏های عمومی

در اواخر قرن نوزدهم، چین به تدریج، درهای خود را به روی غرب گشود. و برخی از نخبگان سیاسی و دانشگاهی، ایده‏های پیشرفته غربی را پذیرفته و به دنبال آن، فرهنگ و علوم غربی را در چین رواج دادند.

از آنجا که، کتابخانه مهمترین مرکز نشر ایده‏ها و دانش جدید بود شمار زیادی کتابخانه در همین دوران در سطوح مرکزی و استانی و توسط ارگان‏های دولتی و دانشگاهها تأسیس گردید. کتابخانه مشهور «برج گویوئه» نخستین کتابخانه مدرن چینی در سال 1902- 1204 تأسیس گردید که یکی از اهداف آن‏روشنگری و احیای فکری مردم ازطریق آموزش بود. دراین برج، کتاب‏های غربی و روزنامه‏های جدیدالانتشار و نشریات ادواری این کشور در اختیار مردم قرار می‏گرفت و درب سالن‏های مطالعه این کتابخانه، به روی عموم مردم باز بود. این کتابخانه فقط یک مرکز نگهداری کتاب به حساب نمی‏آمد بلکه از طریق آن، خدمات مفیدی به خوانندگان کتاب ارائه می‏شد. درعین حال، مقررات مدیریتی و سیستم جدید طبقه‏بندی کتاب در آن به نحو مطلوبی اجرا می‏گردید.

با شروع قرن بیستم شمار بیشتری کتابخانه مدرن در استان‏های جه‏جیانگ، هوبی، فوجیان و هونان تأسیس و درهای این مراکز به روی عموم مردم گشوده شود.

تا سال 1914، مجموعه 18 کتابخانه استانی در چین ساخته شد و کتابخانه پایتخت اکنون به کتابخانه ملی تبدیل شده درسال 1912م. به صورت رسمی افتتاح و به روی مردم باز شد.

همزمان کتابخانه‏های دانشگاهی نیز دراین کشور شکل گرفت و از جمله آنها می‏توان به کتابخانه دانشگاههای پایتخت چینگخوا و تربیت‏معلم، اشاره کرد.

دردهه 1930م. تمامی دانشگاهها و دانشکده‏های سراسر چین، کتابخانه ویژه خود را تأسیس کردند مضافا این که، شماری از کتابخانه‏های تخصصی و شخصی نیز بوجود آمد.

درسال 1938م. به شمار کتابخانه‏های چین به 5196 باب رسید ولی به دلیل آغاز جنگ ضدژاپنی درچین و درپیامد آن، جنگهای داخلی این کشور، فقط 391باب از این کتابخانه‏ها توانستند تا سال 1949م. که جمهوری خلق چین تأسیس گردید، ادامه حیات دهند.

دربیش از پنجاه سال گذشته، سیستم کتابخانه در چین به سرعت رشد کرده‏است که شامل: کتابخانه‏های عمومی، دانشگاهی، پژوهشی - تخصصی، شخصی و کتابخانه‏هایی به اشکال مختلف می‏شود. طبق آمار، درسال1995م. شمار کتابخانه‏های سراسر چین به 258 هزار باب رسید. براساس آمار رسمی، شمار کتابخانه‏های عمومی سراسر کشور به 2767 باب با مجموع 350 میلیون جلد کتاب می‏رسد.

مضافا این که درسیستم‏های ساختاری قابلیت‏های حرفه‏ای و سطح و کیفیت ارائه خدمات کتابخانه‏ای بهبود چشمگیری حاصل شده‏است. درحال حاضر، دولت چین با اختصاص سرمایه‏های بیشتر درحال توسعه کتابخانه‏های کشور است و مقررات و قوانین حاکم بر مدیریت کتابخانه‏های کشور تنظیم شده و به اجرا درآمده است.

نخستین کتابخانه مدرن چین

اولین کتابخانه مدرن چین، کتابخانه «گویوئه» است که درسال1902 م. توسط فردی به نام «شو شولان» در شهر «شائوشینگ» دراستان «جه‏جیانگ» در جنوب شرق چین تأسیس و درسال1904م. به روی مردم، بازگشایی شد.

این کتابخانه، نه تنها کتب کلاسیک چینی، بلکه آثار غربی را در خود جای داده و مجموع کتاب‏های موجود در آن، به 70 هزار جلد می‏رسید.

این کتابخانه، اولین کتابخانه‏ای بود که خوانندگان و علاقمندان به کتاب می‏توانستند آزادانه از کتاب‏های آن استفاده کنند.

در حقیقت، هدف «شولان» این بود که کتاب‏هایی را که شخصا جمع‏آوری کرده است در اختیار مردم قرار دهد. او به هیچوجه علاقه‏ای به شیوه کتابداری درگذشته که منجر به جمع‏آوری کتاب بود، نداشت و امکان استفاده عمومی از کتب را فراهم ساخت. این کتابخانه دارای اتاق مطالعه و 60 صندلی برای خوانندگان و یک اتاق مطالعه روزنامه بود و هر روز درساعات مشخصی به روی عموم باز بود و برای بازدیدکنندگان، کارت عضویت کتابخانه صادر می‏گردید. و به امانت‏گرفتن کتاب نیز دراین کتابخانه همانند کتابخانه‏های غربی اجرا می‏شد و در آن نشریات ادواری و کتب قدیمی نیز نگهداری می‏شد.

کتابخانه شولان به عنوان یک کتابخانه عمومی، منابع بیشتری نسبت به کتابخانه‏های قبلی خود داشت و خدمات مختلف و بهتری به خوانندگان در زمینه فرهنگی ز آموزش ارائه می‏کرد. به تدریج نشریات ادواری و کتب معاصر نیز به کتب این کتابخانه افزوده گشت و از کمک‏های مردمی نیز برای رونق‏دادن به این کتابخانه استفاده گردید و شمار متقاضیان استفاده از کتابخانه افزایش یافت.

«شولان» پس از گشایش درهای کتابخانه به روی مردم، مقررات مدیریتی نیز برای اداره آن به اجرا گذارد و سیستم سنتی دسته‏بندی کتاب را مورد اصلاح قرار داده و از روش‏های جدید برای طبقه‏بندی و عنوان‏بندی کتاب‏ها و سیستم مدیریتی این کتابخانه استفاده کرد.

درسال 1932م. مقام‏های محلی اداره کتابخانه را به دست گرفتند و در مدت نیم قرن نام آن، بارها تغییر کرد و نهایتا کتابخانه «شائوشینگ» نامگذاری شد که امروز نیز به همین اسم شناخته می‏شود.

اکنون این کتابخانه، یک مرکز آموزش و اطلاع‏رسانی مدرن و محل نگهداری 440 هزار جلد کتاب است که بیش از 160 هزار جلد از آنها کتاب‏های قدیمی است که همه آنها در دسترس مردم قرار دارد و به امانت داده می‏شود.

درسال‏های اخیر، این کتابخانه با توجه به اجرای فناوری شبکه‏ای و دیجیتالی، مدرن‏تر و با کتابخانه‏های داخلی و خارجی و موءسسات دیگر مرتبط شده‏است. دراین کتابخانه، اطلاعات زیادی در مورد منطقه «شائوشینگ» نگهداری می‏شود که در هیچ کتابخانه دیگر موجود نیست. مراجعه‏کنندگان می‏توانند ازطریق سایت اینترنتی کتابخانه، به کلیه کتاب‏ها و آثار این گنجینه دسترسی داشته‏باشند.

کتابخانه قدیمی «سوجو»

عمارت «سوجو» در شهر سوجو واقع در جنوب شرق چین به واسطه باغ‏ها و رودخانه‏های زیبا و طبیعت سرسبز آن دراین کشور، از شهرت زیادی برخوردار است، اما امروزه نام کتابخانه «سوجو» به فرهنگ دیرینه این شهر، غنای بیشتری بخشیده‏است.

شهر «سوجو» قدمتی درحدود2500 سال دارد و فرهنگ باشکوه و متعلق به این منطقه نیز از شهرت جهانی برخوردار است مضافا این که از دیرباز مردم این منطقه شیفته کتاب بوده و بسیاری از مقام های محلی و مردم عادی به جمع‏آوری کتاب علاقه داشته و به این فعالیت می‏پرداخته‏اند.

مدارک موجود تاریخی نشان می‏دهد که خانواده‏های سوجو، حتی خانواده‏های فقیر غالبا صدها جلد کتاب درمنازل خود نگهداری می‏کردند.

درسلسله مینگ و چینگ بسیاری ازمجموعه‏داران بخش خصوصی و مردم، به جمع‏آوری کتاب روی آوردند و این باعث شکل‏گیری فرهنگ کتابداری و کتابخانه درجنوب شرق چین گردید و کتابخانه «سوجو» نیز در نشر این فرهنگ و فرهنگ خاندان «وو» و توسعه کتابخانه نقش به‏سزایی داشت.

این کتابخانه که 90 سال پیش تاسیس شده، ابتدا به عنوان یک مرکز آموزشی و یادگیری و نشر دانش در نزد مردم از محبوبیت زیادی برخوردار بود. اما از آنجا که این کتابخانه کوچک بود و نمی‏توانست پاسخگوی نیاز روزافزون مردم برای فراگیری علوم باشد، کتابخانه مدرن و بزرگی تاسیس گردید که فضایی به مساحت 25هزار متر مربع را پوشش می‏داد و دو میلیون کتاب در خود جای داده است.

هم‏اکنون، این بنای جدید با استفاده از معماری مدرن و سنتی به محلی فرهنگی تبدیل شده که خدمات اقامتی، تفریحی و آموزشی، نمایشگاهی و برگزاری کنفرانس را شامل می‏شود و همچنان به گسترش و توسعه فرهنگ مطالعه و کتاب ادامه می‏دهد. این کتابخانه دارای پایگاه اینترنتی است که مراجعه‏کنندگان می‏توانند با استفاده از آن به کتاب و اطلاعات مورد نیاز خود دسترسی یابند.

متنوع و دیجیتالی شدن کتابخانه‏های عمومی چین

طی دو هفته گذشته، با توجه به گسترش استفاده از فناوری نوین، عصر جدیدی در توسعه کتابخانه‏های چین گشوده شده است و اکنون شمار زیادی از کتابخانه‏های این کشور، از فناوری دیجیتالی استفاده می‏کند.

در عصر اطلاع‏رسانی، یک کتابخانه در صورتی می‏تواند به حیات مدرن خود ادامه داده و با همتایان خود به رقابت بپردازد که از سیستم‏های شبکه‏ای رایانه‏ای و دیجیتالی به بهترین نحو استفاده کرده و با منابع جهانی و ملی ارتباط داشته باشد.

در حال حاضر، سیستم کتابخانه دیجیتالی در چین به تدریج در حال شکل گرفتن و هر کتابخانه می‏کوشد تا سیستم مدیریت اطلاع‏رسانی و سایت اینترنتی خاص خود را ایجاد نماید. در این راستا کتابخانه ملی چین، مرکز اطلاع‏رسلانی و اسناد آکادمی علوم چین و کتابخانه دانشگاه چینگ خوا در این زمینه پیشتاز بوده‏اند.

با توجه به جمعیت زیاد کشور چین و گستردگی خوانندگان کتاب، تعدادی کتابخانه تخصصی با تنوع و گونه‏گونی خاص راه‏اندازی شده است. برای نمونه کتابخانه ملی چین و کتابخانه شانگهای به لحاظ تنوع، گستردگی، دارا بودن مجموعه‏های فراگیر کتاب و تسهیلات پیشرفته برتری‏های زیادی نسبت به سایر کتابخانه‏ها دارند و کتابخانه «تیان‏یی» نیز از نظر ارایه کتب قدیمی و نادر و کمیاب برای علاقه‏مندان جذابیت زیادی دارد. ضمن آن که ساختمان کتابخانه دانشگاه «زبان‏های خارجی اول چین» نیز با همین ویژگی‏ها در حال ساخت است.

کتابخانه ملی چین

کتابخانه ملی کنونی چین همان کتابخانه پایتخت سابق است که در سال 1909 م. در محل معبد «گوانگ خوا» در پکن ایجاد گردید و سپس به خیابان «ون جین» منتقل و به بزرگترین کتابخانه مدرن چین تبدیل شد.

در طول سال‏های سپری شده، تعدادی از محققان و دانشمندان چینی از جمله «لیانگ چی چائو»، «چای یوان‏پی»، «لوشون» در خدمت این کتابخانه بوده و ریاست آن را برعهده داشته‏اند.

کتابخانه ملی چین پس از تاسیس جمهوری خلق چین در سال 1949م. به کتابخانه پکن تغییر نام داد. به دنبال توسعه چین نو و افزایش تقاضای مردم برای فراگیری علوم، کتابخانه پکن نیز در دهه‏های 1950 و 1960م. توسعه بیشتری یافت.

در سال 1975م. به تصویب «چوئن لای» نخست‏وزیر وقت، کار ساخت و ساز ساختمان جدید کتابخانه پکن، آغاز و در سال 1987م. در فضایی به مساحت 170هزار متر مربع تکمیل و به بزرگترین کتابخانه جهان تبدیل شد. بار دیگر، در سال 1998 م. «کتابخانه پکن» به کتابخانه ملی چین تغییر نام یافت.

کتابخانه عظیم ملی چین در برگیرنده 23 میلیون و 700 هزار جلد کتاب - براساس آخرین آمار در سال 2002م- است که پنجمین مجموعه بزرگ کتاب جهان به شمار می‏آید و در سال‏های اخیر، سالانه 600 تا 700 هزار جلد کتاب به ذخایر آن، افزوده شده است.

از جمله آثار بسیار کهن موجود در آن، می‏توان به خطوط حکاکی شده روی لاک لاکپشتان و یادداشت‏های سلطنتی دوران سلسله سونگ مربوط به 700 سال پیش و یک میلیون و 80 هزار جلد کتاب نادر و منحصر به فرد و یک میلیون 640 هزار جلد کتاب قدیمی آن، اشاره کرد.

این کتابخانه همچنین اسناد و مدارک و آثار قدیمی مربوط به شهر دونگ خوانگ، مجموعه جائوچنگ، دایره‏المعارف یونگ لی و آثار کامل ادبیات کلاسیک چین را در خود جای داده است.

این کتابخانه از لحاظ گردآوری کتاب به زبان چینی، بزرگترین مرکز در جهان و بزرگترین کتابخانه کشور در زمینه جمع‏آوری کتب خارجی به 115 زبان دنیا است.

در کتابخانه پکن، آثار ارزشمند و گرانبهایی درباره افراد مشهور و اسناد دوران انقلاب فرهنگی و تئوری‏پردازان چینی نگهداری می‏شود و با 1200 کتابخانه و موءسسه تحقیقاتی در 120 کشور جهان مبادلات گسترده‏ای دارد و نشریات رسمی دولت خارجی و سازمان ملل را در خود جای داده است.

بسیاری از انتشارات الکترونیکی و جدید و مدرن، امروزه در جریان توسعه عصر اطلاع‏رسانی به خزاین و گنجینه‏های این کتابخانه افزوده شده و مجهز به شبکه رایانه‏ای است و از یک سیستم مدیریتی پیشرفته همانند سیستم کتابخانه‏های مهم و پیشرفته جهان برخوردار است.

داده‏های دیجیتالی تمام متن موجود در آن، به 78 میلیون صفحه می‏رسد که معادل 250 هزار جلد کتاب است. همچنین در این کتابخانه 4000 سند ویدیویی و 220هزار سند دیجیتالی نگهداری می‏شود. شمار بازدیدکنندگان پایگاه اینترنتی این کتابخانه در سال 2002م. به 250 میلیون نفر رسید.

این کتابخانه هر روز هفته بر روی عموم مردم باز است و در سال 2002 م. به طور میانگین، روزانه 13هزار و 600 نفر مراجعه‏کننده داشته و افرادی که برای اخذ مشاوره در طول سال به آن مراجعه کرده‏اند 230 هزار نفر بوده‏اند.

کتابخانه ملی چین دارای 49 سالن مطالعه است که 25سالن آن عمومی است. این کتابخانه همچنین دارای فضای نمایشگاهی مناسب برای تبلیغات فرهنگی و اطلاع‏رسانی است و در سال گذشته میلادی، 200مورد گردهمایی با حضور 35 هزار نفر در این محل انجام شده است.

این کتابخانه در قرن بیست و یکم، سیستم رایانه و دیجیتالی کردن تمام کتب و اسناد خود را که از سال 1998م. آغاز کرده به اتمام خواهد رساند و مرحله بعدی توسعه ساختمانی کتابخانه نیز در دست اجراست که فضایی به مساحت 22 هزار متر مربع به آن اضافه خواهد شد که پس از تکمیل، فضای کتابخانه به 250هزار متر مربع بالغ می‏گردد و از این لحاظ، مقام سوم جهان را به خود اختصاص خواهد داد. سه طرح اطلاع‏رسانی فرهنگی برای ارایه فناوری و توسعه فرهنگ و آموزش مردم، چاپ به صورت افست کتاب‏های قدیمی کمیاب و نادر برای استفاده عموم و همچنین ارسال کتاب به مناطق حاشیه‏ای و محروم کشور برای افزایش آگاهی‏های علمی کشاورزان و روستاییان از جمله طرح‏هایی است که از سال گذشته میلادی این کتابخانه در دست اجراء دارد.

منابع:


1- شماره‏های متعدد مجله مبادلات فرهنگی بین‏المللی.

2- روزنامه چاینا دیلی، 12ژوئن 2003م.

3- بروشور کتابخانه ملی چین.

4- روزنامه ساوث چاینا مورنینگ پست، 15 می 2003م.

5- روزنامه فرهنگ چین، 7 ژوئن 2003م.

6- مشاهدات شخصی.


.: Weblog Themes By Pichak :.





تمامی حقوق این وبلاگ محفوظ است | طراحی : پیچک
فال حافظقالب وبلاگقالب وبلاگگالری عکسفاگالری عکس آلامتو