فال

قالب وبلاگ

قالب وبلاگ

اس ام اس عاشقانه

آیا نمایه سازی و چکیده نویسی، آینده ای را درپیش رو خواهند داشت؟ - نمایه


نمایه
 
پيوند ها

محل درج آگهی و تبلیغات
 

آیا نمایه سازی و چکیده نویسی، آینده ای را درپیش رو خواهند داشت؟*

 

[1]F.W.Lancaster:نویسنده

 

ترجمه:امیررضا اصنافی

 دانشجوی کارشناسی ارشد علوم کتابداری و  اطلاع رسانی دانشگاه شهیدچمران اهواز


 چکیده:
وب جهانگستر، انواع مشکلات دسترسی به اطلاعات را درحجمی گسترده تر ازآنچه که قبلا کاربران با آن روبرو بودند ارائه میکنند. این مشکلات، شناسایی میشوند و درمورد آنها بحث میشود. هرچند، نمایه سازی فکری تمام وب غیرممکن است و درمواردی، ارزش این کاررا ندارد، درعین حال نمایه سازی گزینشی منابعی که ارزش عالی دارند( به عنوان مثال، به وسیله درگاههای[2] مخصوص) ضروری میباشد.خلاصه سازی منابع وب( یعنی چکیده نویسی)، نیز دارای اهمیت است؛ هرچند چکیده های قابل پذیرش برای برخی مقاصد، ممکن است به صورت خودکارساخته شوند. علی رغم اینکه رویه های خودکار دارای مزایایی هستند، احتمالا  مهارتهای نمایه سازی و چکیده نویسی برای مدت زمان طولانی  موردنیازخواهند بود؛ هرچند این کارممکن است که تااندازه ای شکلهای مختلفی را به خود بگیرد.

کلید واژه ها:

 نمایه سازی، چکیده نویسی، وب جهانگستر، درگاهها، رده بندی، اینترانتها[3].


فیرثورن[4](1958) درنوشته های حدود 50سال پیش، ادعا کرد که “ نمایه سازی، مشکل اصلی اساسی و پرخرج بدنه کار بازیابی اطلاعات میباشد.”نمایه سازی هنوز، مشکل مرکزی دسترسی به اطلاعات میباشد و مطمئنا ذهن فیرثورن، مشغول اندیشیدن درباره گستردگی مشکلات
  دسترسی به اطلاعات که به وسیله وب جهانگستر تحمیل شده، بوده است.

نقص اصلی اینترنت، به عنوان یک منبع اطلاعاتی، جدی ازمقدار خالص خود، این واقعیت است که درآن شکلی برای کنترل کیفیت وجود ندارد. کارخدمات اطلاعاتی، به صورت مؤثر ومنطقی، دردنیای چاپی یا کاغذی درنتیجه این حقیقت است که مؤسسات متعددی برای انجام یک عمل فیلترینگ[5] کیفی حضوردارند. ناشران کتابها و مجلات پژوهشی، رویه های بررسی[6]/ داوری[7] را به کارمی برند که درنهایت تا اندازه ای، درحذف بی ارزش ترین چیزی که نوشته میشود مؤثرمیباشند. خدمات چکیده نویسی و نمایه سازی برای آنچه که منتشرشده، اساسا به وسیله انتخاب مجلات،مجموعه گزارشها، یا دیگر انتشاراتی که آنها بریک ماخذ منظم پوشش میدهند، سطح بعدی فیلترینگ کیفی را فراهم می آورند.درنهایت، کتابخانه ها به ویژه آنهایی که به جامعه محققان و اندیشمندان خدمت رسانی میکنند، به وسیله خریدآندسته ازموادی که ارزشمندترین آنها مورد قضاوت کاربران قرارگرفته و به وسیله تنظیم مجموعه ها به واسطه سطوح دسترسی پذیری، فیلترها را درمکانی قرارمیدهند که به کاربران حقیقی درنزدیکترین حد ممکن باشد؛ دسترس پذیرترین مواد( که به صورت فیزیکی و شاید به صورت فکری نیز موجود باشند)آنهایی هستند که کاربران به احتمال قریب به یقین، آنها را مکررا میخواهند.

این مساله واضح است که درنهایت با یک درک عملی میتوان دریافت که وسعت زیاد منابعی که ازطریق اینترنت، ناقص سازماندهی شده اند و دردسترس قراردارند، و با وجود ساختار فیلترهای مؤثر، موضوعی بی باکانه را به وجود می آورند؛ خواه این مساله درسطوح فردی باشد خواه درسطوح موسسه ای. به علاوه، ما مطمئن هستیم که مساله ازاین خیلی بدترخواهد شد.

درحال حاضر، به نظرنمیرسد که موقعیت تازه بی نظمی که به واسطه پدیده(( هرفردی ناشرشخصی خودش[8])) پدیدآمده، احتمالا قابل نقض باشد. به دیگرسخن، تصورامکان اینکه دولتها بتوانند با بخواهند براستانداردهای کیفی توزیع یا انتشار درشبکه اعمال نفوذ کلی داشته باشند، دشوارمیباشد.بنابراین، بقای یک شبکه گسترده، به عنوان یک منبع اطلاعاتی، باید به فشارفیلترهای کیفی، همانند آنهایی که دردنیای چاپ کاغذی وجود دارند، بستگی داشته باشد.

تردیدی نیست که عمل فیلترینگ،‌ درست به همان اندازه درمحیط الکترونیکی اهمیت دارد که دریک محیط نشر چاپ کاغذی برجسته و مهم نمایان میشود. به دلیل آنکه نمایه سازی و چکیده نویسی، دریک شکل یا شکل دیگر،اجزای لاینفک فیلترینگ اطلاعات هستند، بنابراین نتیجه ای که گرفته میشود این است که آنها باید آینده ای را درپیش رو داشته باشند. به این ترتیب، تنها سوالاتی که باقی می مانند، عبارتنداز:

1.       این فعالیتها درچه شکلی روی خواهند داد؟

2.      چه کسی باید آن فعالیتهارا انجام دهد یا انجام خواهد داد؟

این نکته جالب توجه است که اودلیزکو[9]، که برای چند سالی پیش بینی کرده است که درنهایت هم کتابخانه ها و هم مجلات پژوهشی،درقالبهای سنتی خود کامل خواهند شد،(برای مثال، نگاه کنید به اودلیزکو،1995) نگرشی کاملا مثبت، نسبت به آینده خدمات نمایه سازی و چکیده نویسی دارد.

وی(اودلیزکو،1999) ادعا میکند که چنین خدماتی باقی خواهند ماند؛ چراکه یک مشارکت فکری مهم را به وجود می آورند و برای آن مشارکت مربوطه، نسبتا کم خرج هستند.

جاسکو[10](2002)، درزمینه خدمات تا اندازه ای مخالفت میکند، اما به این مساله که چکیده ها برای وب لازم و ضروری هستند، اعتقادی راسخ دارد:

افزایش دردسترس بودن پایگاههای اطلاعاتی تمام متن، اهمیت پایگاههای اطلاعاتی نمایه سازی و چکیده نویسی[11] را در10 تا 15 گذشته  کاهش داده است؛ اما نیازبه چکیده ها کاهش پیدا نکرده است. پایگاههای اطلاعاتی تمام متن، برای استفاده موثر، نیازمند چکیده ها هستند. دلیل آشکاراین مساله این است که بررسی دقیق سیاهه های نتایج جستجو با چکیده های کوتاه، حتی وقتی که چکیده ها خیلی مورد تقاضا نباشند، به انتخاب قابل اطمینان ترین مدارک منبع به گونه ای بسیارزیاد کمک میکند.

وی دربحث خود می افزاید:

داشتن چکیده دراین پایگاههای اطلاعاتی، دلیلی دارد که کمترآشکارمیباشد و به این ترتیب است که محدود کردن یک جستجو دریک پایگاه اطلاعاتی تمام متن به فیلد چکیده، تضمین میکند که آن جستجو دقیقتر ازصدهاهزارجستجودرمیان مدارک تمام متن باشد.(صفحه 22)

البته جاسکو، لزوما به چکیده های تهیه شده توسط انسان اشاره نمیکند؛ بلکه چکیده ها یا اقتباسهایی راکه به صورت خودکارتهیه میشند نیز درنظرمیگیرد.درحقیقت، مقاله اونرم افزارطراحی شده موجود برای “خلاصه سازی مدرک” را به صورت تجاری مورد بررسی قرارمیدهد.

پیشنهادهای مربوط به نمایه سازی منابع وب، طیف بی نهایت گسترده ای را پوشش میدهند و شامل ادعاهایی هستند که به هیچ وجه امکان پذیرنیست. مثلا، ولیش[12](1994) ادعا کرد که “ مجلات الکترونیکی به دلیل تزلزلی که درمتون خود دارند، بعید است نمایه شوند”. چون ثبات اکثرمنابع دراینترنت، خیلی کمتر ازمجلات میباشد، احتمالا او احساس میکند که مبادرت به انجام این کار،یعنی نمایه سازی متنی که موضوع آن مکررا تغییرمیکند، امری واهی میباشد.

واضح است که نمایه سازی حرفه ای تمام وب، به وسیله انسان کاملا غیرعملی میباشد. حتی اگر امکان این کارفراهم بود، بسیاری ازآن چیزی که دروب نمایان میشود، ازنظرکیفیت چنان درسطح پائینی هست یا آنقدرموارد دست و پا گیربین آنها یافت میشوند که توجه برای سنجش نمایه سازی آنها جلب شود. البته امکان نمایه سازی حرفه ای گزینشی وجود دارد. اوون[13](1994) و وین برگ[14](1996) دونویسنده هستند که ازنمایه سازی حرفــــــه  ای  دریک زمینه گزینشی حمایت کرده اند.به خصوص وین برگ، نوع نمایه سازی انتهای کتاب را معرفی کرد که قطعا این نوع نمایه سازی میتوانست برای وب سایتهای شخصی مورد استفاده قراربگیرد. درواقع، این مساله به این شیوه، قبلا مورد استفاده قرارگرفته است؛ براون(2001) جریانهای کار را مورد بحث قرارداده و آنها به تصویرکشانده است. کیسی(1999) تایید میکند که رویای او ازیک “نمایه تحلیلی” کامل برای وب(یعنی کسی که زیرسطح وب سایت ، نمایه میکند.) غیرعملی است و آن“ نمایه های کوچک و متمرکز، میتوانند بهترین راه حل باشند.”

الیس[15] و دیگران(1998)، اظهارمیکنند که یک مساله خاص درهررویکرد به نمایه سازی وب حقیقتی است که نمایه ساز، همواره آنرا دورازدسترس کاربرقرارمیدهد:

… دروب جهانگستر…، به هیچ وجه بین طراح یا ایجاد کننده (که هرکسی میتواندباشد) و کاربربالقوه( که هرکسی میتواند باشد) ارتباط نزدیکی وجود ندارد.این امربه واسطه فقدان هرگونه درک شفاف بخش عظیمی ازجستجوگران نسبت به تنوع منابع موجود دروب و نیز آنچه که حقیقتاموتورهای کاوش هنگامی که آنها به جستجو میپردازند، انجام میدهند، مقررمیگردد. برای اینکه، منبع واقعی مشکلات درجستجوی توزیع شده به صورت پیوسته یا ازطریق منابع اینترنتی، ازمسائل فنی نمایه سازی ناشی نمیشود؛ بلکه این امر ازدسترسی آسان  به اطلاعات گزیده، ساختمند و نمایه شده که توسط سرورهای پیوسته[16] و وب جهان گستر برای یک گروه ازکاربران( با مجموعه ای ازویژگیها و نیازهای اطلاعاتی متفاوت) به واسطه رده های کاملا متفاوت کاربران با ویژگیها و نیازهای متفاوت، فراهم شده، سرچشمه میگیرد.

ممکن است انتظاررودهمچنانکه کاربران با فایلها یا سایتهای بسیارمتفاوت با ویژگیهای مختلف روبرومیشوند،   مشکلات موجود درهماهنگی مفهوم نمایه ساز-کاربر، سخت تر شود ودراین حالت،هیچ یک ازروشها و واژه های نمایه سازی، درمواجهه با همه یا حتی تعدادی ازنیازهای هرکاربریا گروه کاربری بالقوه، نمیتواند مورد انتظارباشد. این یک مساله کلیدی است، کاربرانی که درفاصله دورتری هستندو ویژگیها و نیازهای اطلاعاتی متفاوتی دارند،ازانواع کاربران قابل تصورهستند که برای آنها پایگاههای اطلاعاتی، ایجاد و نمایه سازی میشود ؛به احتمال قریب به یقین، دردسترسی به اطلاعات مناسب ازطریق آن پایگاه اطلاعاتی توسط کاربران  مشکلاتی وجود دارد. مشکل از نمایه سازی برای کاربرناشناخته است(صفحه 44).

مشکل آشکاردیگری که درنمایه سازی وجود دارد، این واقعیت است که برخی مدارک وب“ مجازی” هستند-مدارکی که“ اصراری بروجود آنهانیست”( ولی به هرحال برای کاربران ایجاد میشوند)( واترز[17]،1999).


رویکردهای حرفه ای

 درحال حاضر،برای فراهم آوری دسترسی فکری به منابع وبی که اهمیت بیشتری دارند، دورویکرد اصلی وجود دارد. یک نوآوری مهم به منظور کاربرد ابرداده ها برای منابع وب، به عنوان فهرست تعاونی منابع پیوسته[18]، یک برنامه ضمیمه از او سی ال سی[19] و هیاتی ازکتابخانه های شرکت کننده، منتشرشد. درسال 2002،این برنامه به “ پیوستگی[20]” تغییرنام داد.کتابخانه های شرکت کننده، منابع وب را که معتقد بودند ارزشمندترین هستند، انتخاب و سپس آنها را فهرست میکردند وآنگاه ازشماره های رده بندی دهدهی دیویی برای دسترسی موضوعی به آنها استفاده میکردند.دراکتبر2002، حدود 000/700 پیشینه به وسیله تقریبا 500 موسسه توزیع شده بودند.

ویکرد دیگر، “ درگاه[21]” است.کتابخانه های تخصصی و مراکزاطلاع رسانی، میتوانند با شناسایی آن دسته ازمنابع وب که مرتبط ترین و ارزشمندترین منابع برای کاربرانشان هستند.، نمایه سازی آن منابع دریک طریق و گسترش دروازه ای[22] که  دسترسی به آن منابع ازطریق عناصرابرداده ها امکان پذیرمیکند، یک خدمت مهم را فراهم نمایند.شماری ازچنین دروازه ها یا درگاهها درمقاله ولز[23] و دیگران(1999) که به آنها به عنوان “کتابخانه های مجازی” اشاره میکنند، شرح داده میشوند و ترسیم میگردند. کمپبل(2000) دیگاه خودرا درباره “ درگاه دانشمندان” به صورت عامتر شرح داده است و کتابخانه های انفرادی میتوانند درگاههای شخصی خودرا به منابع وب، طراحی و اجرا نمایند(برای مثال، نگاه کنید به مقاله هارت[24] و پاتر[25]،2001، که درباره یک کتابخانه دانشگاهی عمومی بحث میکنند و مدیروس[26] و دیگران،2001، که راجع به یک کتابخانه دانشگاه پزشکی بحث میکنند).اهمیت این نوع از فعالیت برای کتابخانه عمومی توسط هالت[27](1995) آنچنان  که درزیــــــر می آید، برجسته نمایی شد:

… کارکنان کتابخانه عمومی میتوانند به وسیله سازماندهی رسانه های اطلاعاتی الکترونیکی موجود برسرورهای محلی،ملی و  بین المللی دروقت موسسان سازمان خود صرفه جویی به عمل آورند… و میتوانند راهنماهای الکترونیکی را برای کمک به جستجوگران ازطریق ابرداده ها و ابرپرونده ها[28] تاجایی که باید به صورت پیوسته اقدام کنند، گسترش دهند.(صفحات 556-555)

او به خصوص، اهمیت فراهم کردن یادداشتهارا برای کاربران ذکرمیکند و کتابخانه عمومی را به عنوان یک مکان که برای نقل و انتقال اطلاعات[29] که “ کارگزاران اطلاعاتی” ترکیب میشود، مینگرد.

همه این فعالیتها به فیلترینگ منابع وب مربوط میباشند و آنها همگی به برخی اشکال فراهم آوری دسترسی موضوعی ازطریق نمایه سازی یا رده بندی یا شاید برخی ازاشکال چکیده نویسی اشاره دارند.تریپ[30](2001) نیازبه رده بندی منابع وب را مورد تاکید قرار میدهد و الرود[31](2000) یک بحث پیوسته رادرباره مرغوبیت تعیین شماره های رده بندی برای منابع وب توسط کتابخانه ها که دسترسی به منابع را فراهم میکنند(برخی هم اینک، این کاررا صورت میدهند) به طورخلاصه مطرح میکند.


رویکردهای جایگزین

درات[32](2002) یک راه حل کاملا متفاوت را پیشنهاد میکند.او مشکل نمایه سازی وب را آنچنان که درزیرمی آید، برجسته نموده است:

یافتن اطلاعات درباره عناوین خاص، دروب دشوار است و دشوارترمیگردد.پیشرفتهای نوین درجستجوی خودکاروب و نمایه سازی الگوریتمی، تاحدزیادی رشد مفرط درمقدارمواد موجود جبران کرده است. بحث برآوردهای پوشش موتورکاوش ازوب، توسط لاورنس[33] و گیلس[34](1999)به عدم امکان استفاده ازروباتها برای نمایه کردن تمام وب، اشاره میکند؛ آشکاراست که یک روبات برای استخراج اصطلاحات نمایه برای یک صفحه ساده و مقدارکوچکترمواد موجود که میتواند نمایه شود،باید زمان بیشتری را به تجزیه و تحلیل کردن اختصاص دهد.افزون براین، درحالیکه گامهایی درجهت بهبود صحت نمایه سازی خودکاربرداشته میشود، این واقعیت باقی می ماند که تعیین اصطلاحات نمایه برای یک پایگاه اطلاعاتی به همان گوناگونی وب، یک مشکل با برخی راه حلهای اطمینان بخش به جا میماند(صفحات210-209)

با این حال، وی قصد دارد براین مطلب اشاره کند که مادامیکه استفاده ازنمایه سازان حرفه ای ممکن است ازنظراقتصادی، مساله جذابی نباشد؛ آنهایی که مسئولیت ایجاد صفحات وب را برعهده دارند، باید قادرباشند که خودشان،به انجام یک کارقابل پذیرش را ازنمایه سازی بپردازند:

آیا تشویق ایجاد کنندگان وب سایت، برای تعیین اصطلاحات نمایه خود، کاری مفید میباشد؟الگوی جدیدنمایه سازی، آنطورکه درخدمات نمایه سازی مجلات مهم یافت شد، مبتنی بر استفاده ازنمایه سازان ماهرکه درسطح گسترده ای آموزش دیده اند، میباشد.با این حال، پژوهش امیدبخش توسط کومبس[35](1998) درباره نمایه سازی وب سایتهای دولت ایالتی درایالت واشنگتن وجود دارد.کومبس، افرادی را به کارگرفت که به عنوان نمایه ساز، مدارک را ایجاد میکردند و روی آنها کارانجام میدادند.نتایج این مطالعه نشان داد که وقتی نمایه سازان بدون تخصص،   یک درک عمومی  ازمحتوا و کاربردهای مدارک خود را باهم به اشتراک میگذارند، کلیدواژه هایی که تولید میکنند ، کمکهای مناسبی برای مکان یابی موضوعی هستند(صفحه218).


و درنهایت:

الگوی ما ازنمایه سازی وب، ممکن است یکی ازدومورد“بی نظمی جهانی، نظم محلی” باشد؛ به نحوی که پدیدآورنده نمایه سازی فیلدهای موضوعی ویژه درون فیلدهای موضوعی اخص ،به صورت منطقی قرارمیگیرد؛ اما بررویهم رفته،، با هرطرح  دانش فقط به گونه ای ضعیف ادغام میشود. این دیدگاه،  به یک سیستم نمایه سازی دوردیفه[36] اشاره میکند  که پردازش ابربرچسبهای[37] توزیع شده توسط توسط شمارگسترده ای ازرایانه های مرتبط، نسبت به نرم افزارساده، درسطح بعدی به وسیله روباتهای نمایه سازی پیچیده تر، حمایت میشود. این روباتها نه فقط باید برای استخراج توصیف محتوای خاص ازصفحات انفرادی طراحی شوند، بلکه باید  برقراردادن گروههای صفحات یا همه سایتها درطبقات موضوعی ویژه و وانهادن جزئیات محتوا برای ایجاد کنندگان برچسبها نیز تمرکزصورت گیرد(صفحه218).

جنبه دیگرقضیه، توسعه نمایه سازی منابع وب، به وسیله کاربران آن منابع میباشد. بسر[38](1997)نیاز به این امر را مورد بحث قرارداد. هرچند که او به گونه ای خاص، تصاویر موجود دروب را مورد بحث قرارمیداد، رویکرد او برای هرمنبعی، عملی میباشد:

اگر بتوانیم برای اصطلاح شناسی تعیین شده توسط کاربر،نظامهایی[39] را  گسترش دهیم، مدیران مجموعه میتوانند برای تعیین اصطلاحها یا کلید واژه ها برای تصاویر خاص برکاربران تکیه کنند. تحت چنین نظامی، هنگامی که یک کاربر، تصویری را پیدا کند نظام به آنها میگوید که برای جستجوی این تصویر، چه کلماتی را میتوانند مورد استفاده قراردهند. سپس آن کلمات وارد نظام بازیابی میشوند و کاربران بعدی درهنگام جستجو با این کلمات، تصویررا پیدا خواهند کرد.همچنانکه شمار افراد استفاده کننده ازچنان نظامی، افزایش پیدامیکند، به همان ترتیب شمارنقاط دسترسی برای بسیاری ازتصاویرنیز افزایش می یابد.

این مساله ضرورت دارد که چنان نظامهایی، این امکان را فراهم میکنند که جستجوها برخلاف اصطلاحات تعیین شده به صورت رسمی، هم ازاصطلاحات تعیین شده با مشارکت کاربر، مستقل و هم درپیوستگی با آنها باشد. میتوانیم دونوع جستجو را انتظارداشته باشیم: یکی که فقط به اصطلاحات تعیین شده توسط فهرست نویسان اشاره دارد و دیگری که هم اصطلاحات تعیین شده توسط فهرست نویس را درنظردارد و همه به اصطلاحات تعیین شده توسط کاربرتوجه میکند.نظامهایی شبیه این، قادرخواهند بود به عنوان همکار نیز به فهرست نویسان خدمت رسانی کنند. فرد میتوانددرفواصل معین  با نظامی مواجه شود که درآن اصطلاحات تعیین شده با مشارکت کاربر، به وسیله یک فهرست به اصطلاحات تعیین شده به صورت رسمی تبدیل  خواهندشد( و آنگاه به هردو روش بازیابی خواهند شد).

همچنانکه نظامهایی این چنینی رشد میکنند، کاربران آینده ممکن است بخواهند جستجوهای خودرا به اصطلاحات تعیین شده توسط افراد قابل اطمینان محدود کنند( شاید به دلیل آنکه آن اصطلاحات ازفیلد مشابهی ناشی میشوند یا چون آن افراد، اصطلاحات را با اعتباربیشتری تعیین میکنند). بنابراین، احتمالا این نظامها، هم یک ویژگی((مالکیت)) قابل جستجو را برای هراصطلاح تعیین شده و هم(( یک سطح اطمینان) را که یک کاربر میتواند تنظیم کند که برای گروهی ازمالکان به کاررود، گسترش دهند.طراحی نظامهایی این چنینی، باید برای کسانی که قصد مشارکت خصوصی درتعیین اصطلاح را دارندنیز، محسوس باشد. سطوح اطمینان محیط کاربران، برای تعیین کنندگان اصطلاح ممکن است این افراد را ازطریق اظهارنامه های[40] پایه تخصص موضوعی و موقعیت آنها( اما نه ازطریق نام) مکان یابی کند، یا اینکه ممکن است آنها را به وسیله تشخیص هم ارزیها میان سایرتعیین کنندگان اصطلاح و اینکه کاربرچگونه خودش اصطلاحات را برای سایرتصاویرتعیین میکند، مکان یابی کنند…(صفحات25-24)


رویکردهای خودکار

برای انجام نمایه سازی یا چکیده نویسی برخی منابع وب به صورت خودکار، نرم افزاری دردسترس است.

جاسکو(2002)برخی برنامه های خلاصه سازی موجود را به صورت تجاری مورد ارزیابی قرارمیدهد و رمی[41](2002) به نرم افزاری اشاره میکند که به کار((رده بندی خودکار))می پردازد(یعنی برنامه هایی که منابع الکترونیکی را به صورت خودکارارائه میکنند) و پیشرفتهای مهمی را دراین عرصه درآینده پیش بینی میکند.

نتیجه گیری

ازتمام این موارد، فرد ممکن است نتیجه بگیرد که اهمیت فعالیتهای چکیده نویسی و نمایه سازی به جای کاهش درحال افزایش است و اینکه افراد حرفــــه ای دراین عرصه ها میتوانند درسطح وب سایت اختصاصی یا درسطوح گسترده تری همچون طراحی و اجرای درگاه، مشارکتی اساسی داشته باشند.

آنها میتوانستند دراداره د اینترانتهای شرکت نیز، نقشهای مهمی برعهده داشته باشند.درحقیقت، رمی(2002)، که درعرصه مدیریت دانش یک متخصص است، درحالیکه رشد((رده بندی خودکار)) پیش بینی میکند، موردی را برای دسترسی به فعالیتهای حرفه ای ارائه میکند که افراد حرفه ای به آن نیازدارند و بسیاراجباری میباشد:

شرکتها نمیخواهند برای رده  بندی محتویات خود  به کتابداران پولی پرداخت کنند؛ زیرا آنها تصورمیکنند که این کار، هزینه بسیاری را دربردارد.البته آنها دراشتباه هستند؛ زمانی که شما برای رده بندی مواد موجود ومحتویات شرکت خود ازکتابداران استفاده کنید، لازم نیست که کارکنانتان وقت خود را بیهوده برای یافتن مدارکی که پاسخگوی سؤال مشتری میباشند، هدربدهند، مشتری هم ضرورت ندارد که خود به تکاپو بیفتد و برای یافتن پاسخ به سراغ شرکتی برود که رقیب شما است. علی رغم آنکه،شرکتهای بسیاری هنوز به نیروهای انسانی که محتویات شرکت آنها را رده بندی کنند، پولی پرداخت نـــمی نمایند، اما آنها به احتمال قریب به یقین، حاضرند نرم افزاری را ازهرجا با ظرفیتهای 250 تا 750 کیلوبایت به دست آورند و برای آن هزینه پرداخت کنند؛ هرچند که آن نرم افزارمکررا وظیفه خود را کمتر به صورت مؤثر انجام  دهد(صفحه 18).

او بحث خود را اینگونه ادامه میدهد:

قبل ازهرچیز اینکه، رده بندی خودکارنمیتواند به طورکامل جایگزین یک کتابدار یا معمار اطلاعاتی شود؛ هرچند که این مساله میتواند آنها سودمندترنماید، دروقتشان صرفه جویی کند و سبب تولید محصول نهایی بهتری گردد. معمولا خود نرم افزار، بدون وجود برخی قواعد انسانی رده بندی، نمیتواند به دقتی بیش از90درصد برسد-که تاوقتی که شما متوجه میشوید که یکی ازهرده مدرک سیاهه شده درنتایج یک جستجو یا رابط تورق اشتباه است درست و منطقی به نظرمیرسد.مساله مهمتراینکه، این امر، درشیوه های دشوار، شیوه هایی که سبب میشوند کاربران اعتماد خودرا نسبت به نظام ازدست بدهند، اشتباه خواهد بود.

درحالیکه این شیوه، خیلی سریعتر از رده بندی به وسیله انسان است ونیازی به روزهای تعطیلی و منافع پزشکی ندارد،  به سادگی این نکته دریافت میشود که رده بندی خودکارهنوز به همان سودمندی فعالیت یک رده بند ازنوع انسانی نمیباشد.این نظام، نمیتواند آن دقت و باریک بینی های مورد نظررا آنطورکه یک انسان میتواند، درک کند و قادرنیست همانند یک انسان به خلاصه سازی بپردازد؛ چون چیزهایی همانند معنای مطلق دریک مدرک را  نــــمی فهمد و چون زمینه های پرمعنی را که انسان برای کار رده بندی فراهم میکند، ارائه نمیکند.چیزی که کار چکیده نویسی و نمایه سازی تلاش دارد ازابتدا به ما بیاموزد این استکه هرچند سرعت، مهم است؛ ولی سرعت به تنهایی نمیتواند فقدان درک معنی را جبران نماید(صفحه21). هرچند که رده بندی خودکاربرای متخخصان اطلاعاتی میباشد، ولی آنها درحقیقت نه فقط متیوانند توانایی خودرا برای حل مشکلات اطلاعاتی کاربر افزایش یابند؛ بلکه حتی ممکن است که وضعیت خودرا به نزدیکترین سطحی که باید وجود داشته باشد، ارتقاء دهند. نه فقط کتابداران و معماران اطلاعاتی، به لحاظ اقتصادی، به تولید هرچه بیشتر خواهند پرداخت؛ بلکه،همانطورکه میدانیم، آنها با وجود همکاریهای امروزی، نرم افزارمرتبط با کارخودرا خواهندداشت که ازنظرقیمت گران میباشد؛ مگرآنکه این نرم افزارگران، چنان همه گیرشود که کسی تصورنکند شما ازنظرمالی درسطح بالایی هستید که میتوانید نرم افزاررا تهیه کنید.

به طورکلی، شاید این مساله کمی اغراق آمیز باشد؛ ولی نرم افزاررده بندی خودکار، قابلیت برجسته نمایی آنچه بایدهم اینک، واضح باشد را دارامیباشد-و آن امراین است که متخصص اطلاعاتی عهده دار یک فعالیت زیرساختی اساسی میگردد.متخصصان اطلاعاتی،  درگیرایجاد و نگهداری زیرساخت فکری سازمان خود هستند یا باید باشند.درحالیکه زیرساختهای فناوری و سازمانی، توجه بیشتری را به خود معطوف داشته اند، برخی ناموازنه ها میتواند ازطریق استفاده هوشمند و ادغام نرم افزارجدید، روشهای نوین کاربا فراهم کنندگان محتوا و نیز مصرف کنندگان محتوا و روشهای نوین ارائه اطلاعات، جبران شود.

بنابراین درنتیجه گیری، من تصورمیکنم که  احتمالا سرانجام، رده بندی خودکار هم قدرت و هم شهرت متخصصان اطلاعاتی را ارتقاء خواهد داد(صفحه22).

این امر، شفاف به نظرمیرسد که رشد مستمرمنابع اطلاعاتی قابل دسترسی ازطریق شبکه،اهمیت فعالیتهای تحلیل موضوعی را بیش ازپیش، مطرح خواهدکرد.به علاوه، احتمال میرود که افراد بیشتری دراین فعالیتها حضورداشته باشند. برای اطمینان،پیشرفت روشهای نمایه سازی و چکیده نویسی به صورت خودکار، ادامه خواهدداشت. با این حال، همچنانکه لانکست[42]ر و وارنر[43](2001) دربررسی که دراین عرصه انجام داده اند، خاطرنشان میکنند، احتمالا زمان زیادی برای اینکه ماشینها آنقدرهوشمند شوند که جای انسان را دراین فعالیتهای مهم بگیرند، مانده، درهرصورت، به هنگام نیاز، ازآنها میتوان استفاده کرد.


* این مقاله، درسطحی گسترده، براساس فصلی ازویرایش سوم کتاب نمایه سازی درنظرو عمل(Indexing and Abstracting in Theory and Practic) این نویسنده میباشد که درسال 2003 توسط مدرسه دانش آموختگی علوم کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاه ایلینویس، انتشارات فاست(Facet) لندن، منتشرشده است.


منبع:

Lancaster,F.W.DO INDEXING AND ABSTRACTING HAVE A FUTURE? *
Available at: www.um.es/fccd/anales/ad06/ad0609.pdf

متن اصلی مقاله از سایت مرکز


یادداشتها:

 
 [1] Professor Emeritus Graduate School of Library and Information Science University of Illinois at Urbana-Champaign
[2] Portals
[3] Intranets
[4] Fairthorne
[5] Filtering
[6] Reviewing
[7] Refereeing
[8] Every man has his own publisher
[9] Odlyzko
[10] Jasco
[11] A & I databases
[12] Wellisch
[13] Owen
[14] Weinberg
[15] Ellis
[16] Online Servers
[17] Watters
[18] Cooperative Online Resource Catalog(CORC)
[19] OCLC
[20] Connexion
[21] Portal
[22] Gateway
[23] Wells
[24] Hurt
[25] Potter
[26] Medeiros
[27] Holt
[28] Metafiles
[29] Clearinghouse
[30] Trippe
[31] Elrod
[32] Drott
[33] Lawrence
[34] Giles
[35] Coombs
[36] Two-tiered indexing
[37] Meta tags
[38] Besser
[39] Systems
[40] Profiles
[41] Reamy
[42] Lancaster
[43] Warner

 کتابشناسی:


 
·
  Besser, H. Image databases: the first decade, the present and the future. In: Digital Image
Access &
  Retrieval;  ed.  by  P.  G.  Heidorn  and  B.  Sandore,  pp.  11-28.  Urbana-
Champaign, University
  of  Illinois, Graduate  School  of  Library  and  Information  Sci-
ence, 1997.
 
·
  Browne, G. M. Indexing Web sites: a practical guide. Internet Reference Services Quar-
terly, 5(3), 2001, 27-41.
 
·
  Campbell, J.  D. The case for creating a scholars  portal to the  Web. ARL,  211,  August
2000, 1-4.
 
·
  Casey, C. An analytical index to the Internet: dreams of Utopia. College & Research Li-
braries, 60, 1999, 586-595.
 
·
  Drott, M. C. Indexing aids at corporate websites: the use of robots. txt and META tags.
Information Processing & Management, 38, 2002, 209-219.
 
·
  Ellis, D. et al. In search of the unknown user: indexing, hypertext and the World Wide
Web. Journal of Documentation, 54, 1998, 28-47.
 
 
·
  Elrod, J. M. Classification of Internet resources: an AUTOCAT discussion. Cataloging &
Classification Quarterly, 29(4), 2000, 19-38.
 
·
  Fairthorne, R. A. Automatic  retrieval of recorded information,  Computer Journal, 1(1),
1958, 36-41.
 
·
  Holt, G. E. On becoming essential: an agenda for quality in twenty-first century public
libraries. Library Trends, 44, 1995, 545-571.
 
·
  Hurt, C. and Potter, W. G. CORC and the future of libraries. In: CORC: New Tools and
Possibilities for Cooperative Electronic Resource Description; ed. by K. Calhoun and
J. J. Riemer, pp. 17-27. Binghampton, NY, Haworth Press, 2001.
 
·
  Jacsَ, P. Document-summarization software. Information Today, 19(2), 2002, 22-23.
 
·
  Lancaster, F. W. and Warner A. Intelligent Technologies in Library and Information Ser-
vice Applications. Medford, NJ, Information Today, 2001.
 
·
  Lawrence, S. and Giles, C. L. Accessibility of information on the Web. Nature, 400, 1999,
107-109.
 
·
  Medeiros, N. et al. Utilizing CORC to develop  and maintain  access  to biomedical Web
sites. In: CORC: New Tools and Possibilities for Cooperative Electronic Resource De-
scription; ed. by K. Calhoun and J. J. Riemer, pp. 111-121. Binghampton, NY, Ha-
worth Press, 2001.
 
 
·
  Odlyzko,  A. M.  Abstracting  and  reviewing  in  the  digital  era.  NFAIS Newsletter,  41(6),
1999, 85, 90-92.
 
·
  Odlyzko, A. M. Tragic loss or good riddance? The impending demise of traditional schol-
arly journals. International Journal of Human-Computer Studies, 42, 1995, 71-122.
 
·
  Owen, P. Structured for success: the continuing role of  quality indexing in intelligent
information retrieval systems. In: Online Information 94, pp. 227-231. Medford, NJ,
Learned Information, 1994.
 
·
  Reamy,  T.  Auto-categorization  .  coming  to a library or intranet near you!  EContent,
25(11), 2002, 16-22.
 
·
  Trippe,  B.  Taxonomies  and  topic  maps:  categorization  steps  forward. EContent, 24(6),
2001, 44-49.
 
·
  Watters, C. Information retrieval and the virtual document. Journal of the American Soci-
ety for Information Science, 50, 1999, 1028-1029.
 
·
  Weinberg, B. H. Complexity in indexing systems . abandonment and failure: implications
for organizing the Internet. Proceedings of the American Society for Information Sci-
ence, 33, 1996, 84-90.
 
·
  Wellisch, H. H. Book and periodical indexing. Journal of the American Society for Infor-
mation Science, 45, 1994, 620-627.
 
·
  Wells, A. T. et al. The Amazing Internet Challenge. Chicago, American Library Associa-
tion, 1999.

 


.: Weblog Themes By Pichak :.





تمامی حقوق این وبلاگ محفوظ است | طراحی : پیچک
فال حافظقالب وبلاگقالب وبلاگگالری عکسفاگالری عکس آلامتو